નમસ્કાર ખેડૂત મિત્રો અમારી આ વેબસાઈટ પર તમારું સ્વાગત છે. આ વેબસાઈટ પરથી તમને રોજ જમીન અને ખેતીને લગતી નવી નવી માહિતી મળતી રહેશે, તો તેના માટે તમારે રોજ અમારી વેબાઈટ bhumiyo.in ની વિજિટ કરવી પડશે. ઘરે બેઠા 7-12 utara | જમીનમાં વારસાઈ નામ કેવી રીતે ચડાવવું? સંપૂર્ણ માહિતી ગુજરાતીમાં.
પરિચય
ગુજરાતમાં જમીન એ માત્ર મિલકત નથી, પરંતુ પરિવારની પ્રતિષ્ઠા અને આજીવિકાનું મુખ્ય સાધન છે. પરંતુ, જ્યારે પરિવારમાં મુખ્ય જમીન માલિક (જેમ કે પિતા, માતા કે દાદા-દાદી) નું અવસાન થાય છે, ત્યારે તેમના કાયદેસરના વારસદારોના નામ જમીનના સરકારી રેકોર્ડ એટલે કે 7-12 utara (સાત-બાર) અને ૮-અ (આઠ-અ) ના ઉતારામાં દાખલ કરાવવા ખૂબ જ અનિવાર્ય બની જાય છે. મહેસૂલ વિભાગની ભાષામાં આ પ્રક્રિયાને “જમીનની વારસાઈ” અથવા “વારસાઈ આંબાની નોંધ” કહેવામાં આવે છે.
ઘણા કિસ્સાઓમાં એવું જોવા મળે છે કે જમીન માલિકના અવસાનના વર્ષો પછી પણ વારસાઈ કરાવવામાં આવતી નથી. ઘણા લોકો એવું વિચારીને વારસાઈ કરાવવામાં વિલંબ કરે છે કે “જમીન તો આપણી જ છે ને, પછી નિરાંતે નામ ચઢાવી દઈશું.” પણ આ ભૂલ ભારે પડી શકે છે! જો સમયસર 7-12 utara માં નામ ન ચઢે તો આ આળસ ભવિષ્યમાં ભાઈ-બહેનો વચ્ચે મોટા ઝઘડા, જમીન વેચતી વખતે કાનૂની અડચણો, ક્રેડિટ કાર્ડ કે બેંક લોન લેવામાં મુશ્કેલી અને સરકારી યોજનાઓની સબસિડી મેળવવામાં મોટી રુકાવટ ઉભી કરી શકે છે. ગુજરાત સરકારે હવે મહેસૂલી પ્રક્રિયાને ડિજિટલ બનાવી દીધી છે.
આજના આ વિસ્તૃત લેખમાં આપણે જમીન વારસાઈની ઓનલાઈન અને ઓફલાઈન પ્રક્રિયા, નિયમો, સમયમર્યાદા અને જરૂરી દસ્તાવેજો વિશે વિગતવાર અને સરળ ભાષામાં સમજીશું
જમીનમાં વારસાઈ ડિટેલ
| આર્ટિકલનો વિષય | 7-12 utara | જમીનમાં વારસાઈ નામ કેવી રીતે ચડાવવું? |
| સેવાનો ઉદ્દેશ | કચેરી જવાની જરૂર નથી. |
| લાભાર્થી | ગુજરાતના તમામ ખેડૂતો |
| કેટલી ફી ભરવાની હોય છે? | મફત |
| અરજી પ્રક્રીયા | ઓનલાઈન અને ઓફલાઈન પદ્ધિતી દ્વારા |
| માન્ય વેબસાઈટ | i-ORA Website |
| અરજી કેવી રીતે કરવી | Click કરો |
આ લેખમાં આપણે જાણીશું કે
- વારસાઈ નામ શું છે?
- વારસાઈ નોંધ ક્યારે કરાવવી?
- જરૂરી દસ્તાવેજો
- ઓનલાઈન અરજી કેવી રીતે કરવી?
- ઓફલાઈન અરજી કેવી રીતે કરવી?
- અરજી પછી શું પ્રક્રિયા થાય છે?
- સામાન્ય પ્રશ્નોના જવાબ
7-12 utara નોંધ કરાવવી કેમ જરૂરી છે?
વારસાઈ નોંધ કરાવવાથી નીચેના લાભ મળે છે.
- જમીનનો કાનૂની માલિક તરીકે નામ નોંધાય છે.
- જમીન વેચાણ સરળ બને છે.
- બેંક લોન મેળવવામાં સરળતા રહે છે.
- સરકારી સહાય અને યોજનાઓનો લાભ મળે છે.
- ભવિષ્યમાં મિલકત વિવાદની શક્યતા ઓછી રહે છે.
વારસાઈ કરાવવા માટે જરૂરી દસ્તાવેજો
મામલતદાર કચેરી કે ઈ-ધરા કેન્દ્રમાં ધક્કા ન ખાવા પડે તે માટે અગાઉથી જ આ દસ્તાવેજોની ફાઇલ તૈયાર કરી લો:
- મૃત્યુનો દાખલો: જમીન માલિકનું અસલ મૃત્યુ પ્રમાણપત્ર (ગ્રામ પંચાયત કે નગરપાલિકામાંથી મેળવેલું).
- પેઢીનામું: તલાટી કમ મંત્રી પાસેથી વારસદારોની સાચી વિગતો દર્શાવતું પેઢીનામું.
- ઓળખના પુરાવા: તમામ વારસદારોના આધારકાર્ડ, પાન કાર્ડ અથવા ચૂંટણી કાર્ડની નકલ.
- જે બે વ્યક્તિઓએ પેઢીનામામાં સાક્ષી તરીકે સહી કરી હોય તેમના ઓળખના પુરાવા.
- જમીનના કાગળો: જમીનનો લેટેસ્ટ 7-12 utara અને 8-અ નો ઉતારો.
- અરજી ફોર્મ: નિયત નમૂનામાં ભરેલું વારસાઈ અંગેનું ફોર્મ.
- જો કોઈ વારસદાર પોતાનો હક જતો કરવા માંગતા હોય (હક જતો કર્યાનું સંમતિપત્ર – Release Deed), તો તેનું નોટરાઇઝ્ડ સોગંદનામું.
7-12 utara માં ઓનલાઇન વારસાઈ નામ ચઢાવવાની પ્રક્રિયા
ગુજરાત સરકારના મહેસૂલ વિભાગ દ્વારા વારસાઈની પ્રક્રિયા હવે સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન કરી દેવામાં આવી છે. તમે નીચેના સ્ટેપ્સ ફોલો કરીને અરજી કરી શકો છો.
- સૌથી પહેલા તમારા મોબાઈલ કે કમ્પ્યુટરમાં ગુજરાત સરકારની i-ORA Official Portal વેબસાઈટ ઓપન કરો.
- લોગઈન થયા પછી હોમ સ્ક્રીન પર “Online Application” (ઓનલાઈન અરજી) નો વિકલ્પ દેખાશે. તેના પર ક્લિક કરો.
- જો તમે આ વેબસાઈટ પર નવા છો, તો ‘New Registration’ પર ક્લિક કરી તમારો મોબાઈલ નંબર અને ઈમેઈલ આઈડી નાખીને ઓટીપી (OTP) દ્વારા નવું એકાઉન્ટ બનાવો.
- ત્યાં ‘અરજીનો હેતુ’ (Purpose of Application) માં “જમીન મહેસૂલ નિયમો હેઠળની અરજી” પસંદ કરો. ત્યારબાદ ‘અરજીનો પ્રકાર’ માં “વારસાઈ નામ દાખલ કરવા માટે” ઓપ્શન સિલેક્ટ કરો.
- તમારો જિલ્લો, તાલુકો, ગામ અને જમીનનો સર્વે નંબર કે બ્લોક નંબર પસંદ કરો. આનાથી જમીન માલિકનું નામ સ્ક્રીન પર દેખાશે.
- પેઢીનામા મુજબ તમામ વારસદારોના નામ, ઉંમર અને સરનામું ધ્યાનપૂર્વક ભરો. ત્યારબાદ ઉપર જણાવેલા તમામ ડોક્યુમેન્ટ્સ (મરણનો દાખલો, પેઢીનામું વગેરે) ઓનલાઈન અપલોડ કરો.
- બધી જ વિગતો ફરી એકવાર ચકાસી લો અને “Save” કર્યા બાદ “Confirm” બટન પર ક્લિક કરો. ફોર્મ કન્ફર્મ થતાં જ તમારા મોબાઈલ પર એક એસએમએસ (SMS) આવશે અને સ્ક્રીન પર એક Application Number (અરજી નંબર) જનરેટ થશે. આ ફોર્મની પ્રિન્ટ કાઢી લેવી.
ઓફલાઈન વારસાઈ નામ ચઢાવવાની પ્રક્રિયા
- તમારા તાલુકાની મામલતદાર કચેરીમાં આવેલા ‘ઈ-ધરા (E-Dhara) કેન્દ્ર’ નો સંપર્ક કરો. ત્યાં જરૂરી દસ્તાવેજો સાથે વારસાઈ માટેની અરજી જમા કરાવો.
- વારસાઈ નોંધ માટે અરજી ફોર્મ મેળવો, જેમાં મૃતકનું નામ, વારસદારોના નામ, સર્વે નંબર, જમીનની વિગતો ભરો.
- જરૂરી દસ્તાવેજો જોડો. પછી મહેસૂલ વિભાગના અધિકારીઓ (તલાટી અને સર્કલ ઓફિસર) તમારા દસ્તાવેજો અને વારસદારોના હકની ઝીણવટભરી ચકાસણી કરશે. આ સમયગાળા દરમિયાન જો કોઈને વાંધો હોય તો તે રજૂ કરી શકે છે.
- જો તમામ માહિતી અને દસ્તાવેજો યોગ્ય હશે અને કોઈ વાંધો નહિ આવે, તો જમીન રેકોર્ડમાં વારસાઈ એન્ટ્રી મંજૂર કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ તમે નવા વારસદારોના નામ સાથેનો નવો 7/12 અને 8-અ નો ઉતારો કઢાવી શકો છો.
ખાસ નોંધ: ગુજરાત સરકારે હવે જમીન સંબંધિત ઘણી સેવાઓ AnyRoR વેબસાઈટ દ્વારા ઓનલાઈન કરી દીધી છે. જેથી તમે ઘરે બેઠા તમારા 7-12 utara કે અરજીનું સ્ટેટસ સરળતાથી ચેક કરી શકો છો.
અરજી કર્યા પછી શું થાય છે?
અરજી મળ્યા પછી મહેસૂલ વિભાગ દ્વારા નીચેની કાર્યવાહી કરવામાં આવે છે.
- દસ્તાવેજોની ચકાસણી થાય છે.
- સ્થળ તપાસ (જરૂર મુજબ) કરવામાં આવે છે.
- વાંધા માંગવામાં આવે છે.
- મ્યુટેશન એન્ટ્રી નોંધાય છે.
- મંજૂરી બાદ 7-12 utara માં નવા નામ દાખલ થાય છે.
7-12 utara નામ સમયસર ન ચડાવવાના ગેરફાયદા અને જોખમો
કાયદા મુજબ, જમીન માલિકના અવસાનના ચોક્કસ સમયગાળામાં વારસાઈની નોંધ કરાવવી ફરજિયાત છે. જો તમે વારસાઈ કરાવવામાં વિલંબ કરો છો તો નીચેની સમસ્યાઓ થઈ શકે છે:
- જો કોઈ ત્રીજી વ્યક્તિ તમારી જમીન ખરીદવા માંગતી હોય, તો જ્યાં સુધી સરકારી ચોપડે વારસદારોના નામ સ્પષ્ટ ન હોય ત્યાં સુધી ટાઈટલ ક્લિયરન્સ સર્ટિફિકેટ મળતું નથી.
- PM-KISAN યોજના, ટ્રેક્ટર સબસિડી, કે તાર ફેન્સિંગ જેવી કોઈ પણ યોજનાનો લાભ લેવા માટે ચાલુ 7-12 utara માં જીવિત વ્યક્તિનું નામ હોવું જરૂરી છે.
- લાંબા સમય સુધી વારસાઈ ન થતાં કેટલીકવાર અસામાજિક તત્વો ખોટા પાવર ઓફ એટર્ની કે બોગસ દસ્તાવેજ બનાવી જમીન પચાવી પાડવાનો પ્રયત્ન કરે છે.
દીકરીઓના હક્ક અને કાનૂની જોગવાઈઓ
હિન્દુ ઉત્તરાધિકાર અધિનિયમ 2005 મુજબ, પિતાની મિલકતમાં દીકરા જેટલો જ સમાન હક્ક દીકરીનો પણ છે, પછી ભલે તે પરણેલી હોય કે અપરણિત. વારસાઈ કરતી વખતે પેઢીનામામાં દીકરીઓનું નામ દર્શાવવું કાયદેસર રીતે ફરજિયાત છે. જો કોઈ દીકરી સ્વેચ્છાએ જમીનમાંથી પોતાનો હક્ક છોડવા માંગતી હોય, તો તેણે ફોર્મ ભરતી વખતે અથવા તલાટી સમક્ષ રૂબરૂ હાજર થઈને “હક્ક કમી” નું સોગંદનામું આપવું પડે છે. કોઈ પણ દીકરીના હક્કને તેની સંમતિ વિના દબાવી શકાતો નથી.
વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs)
પ્રશ્ન 1. (7-12 utara) વારસાઈ નામ ચડાવવું ફરજિયાત છે?
જવાબ: હા. જમીનના મૂળ માલિકના અવસાન બાદ કાનૂની વારસદારોના નામ દાખલ કરાવવું જરૂરી છે.
પ્રશ્ન 2. વારસાઈ નોંધ માટે મૃત્યુ દાખલો જરૂરી છે?
જવાબ: હા, સામાન્ય રીતે મૃત્યુ દાખલો સૌથી મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજ છે.
પ્રશ્ન 3. વારસાઈ નોંધ થયા પછી 7-12 utara બદલાય છે?
જવાબ: હા, મંજૂરી મળ્યા બાદ નવા વારસદારોના નામ 7/12 ઉતારામાં દાખલ થાય છે.
પ્રશ્ન 4. બધા વારસદારોના નામ ઉમેરવા જરૂરી છે?
જવાબ: હા, કાનૂની રીતે પાત્ર તમામ વારસદારોની વિગતો આપવી જોઈએ.
પ્રશ્ન 5. અરજીની સ્થિતિ કેવી રીતે તપાસી શકાય?
જવાબ: જે પોર્ટલ અથવા કચેરીમાં અરજી કરવામાં આવી હોય ત્યાં અરજી નંબર દ્વારા સ્થિતિ જાણી શકાય છે.
સમાપન
વારસાઈ એ (7-12 utara) કોઈ અઘરું કે ડરવા જેવું કામ નથી, બસ યોગ્ય દસ્તાવેજો અને સાચી દિશાની જરૂર છે. તમારા હકને સુરક્ષિત રાખવા માટે આ પ્રક્રિયા કાયદેસર રીતે પૂરી કરવી ખૂબ જરૂરી છે. જમીનમાં વારસાઈ નામ ચડાવવાની પ્રક્રિયા જમીનના કાનૂની માલિકીના હકોને અપડેટ કરવા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. માલિકના અવસાન પછી સમયસર વારસાઈ નોંધ કરાવવાથી ભવિષ્યમાં જમીન વેચાણ, લોન, વારસાગત હક અને અન્ય કાનૂની પ્રક્રિયાઓ સરળ બને છે. અરજી કરતા પહેલાં જરૂરી દસ્તાવેજો તૈયાર રાખો અને તમામ વિગતો સાચી રીતે દાખલ કરો જેથી પ્રક્રિયા ઝડપથી પૂર્ણ થઈ શકે.